Nieuws

Ken uw gorilla's

Sanne Hijlkema | vrijdag 19 april 2013

Minigorilla’s zouden grotendeels onopgemerkt in onze longen kunnen leven. Althans, als het aan de radiologen zou liggen. In een amerikaans experiment zagen 20 van de 24 radiologen een gorilla ter grootte van een luciferdoosje over het hoofd toen ze longscans doorzochten op tumoren. De onderzoeker had het beestje in de CT-scans geplakt om te onderzoeken of ook intensief getrainde kijkers als radiologen grote dingen over het hoofd kunnen zien. Ja dus. 

Ze keken gemiddeld vier keer naar de gorilla zonder hem op te merken. Ook bij hen beperken focus en verwachting blijkbaar letterlijk wat ze zien.

Al klinkt een onopgemerkte gorilla in je long wat alarmerend, de resultaten verbazen me niet. Verontrustender vind ik de gedachte dat alle mensen met een bepaalde focus – en wie heeft die niet? – zulke blinde vlekken heeft. Ook geneesmiddelenland is daar niet immuun voor. Zagen de mensen die diclofenac ontwikkelden, in 1974 goedkeurden, en tot op heden op de markt houden niet ook grote dingen over het hoofd? Die veelgebruikte pijnstiller heeft net zoveel cardiovasculaire bijwerkingen als het in 2004 wereldwijd van de markt gehaalde rofecoxib (Vioxx), schrijven onderzoekers in PLOS Medicine. De Europese autoriteit EMa bekijktdiclofenacbevattende medicijnen nu opnieuw.

Het zou in dit geval wel eens kunnen wemelen van de blinde vlekken. Maar vaststellen waar de belangrijkste zitten – en of die wel echt ‘blind’ zijn – is zo eenvoudig nog niet. Heeft de focus op maag- en darmbijwerkingen de hartklachten buiten schot gehouden? Hielden onderzoekers en regelgevers de ogen gesloten voor de grote verschillen tussen de jonge, gezonde deelnemers van klinische trials en de patiënten die het middel uiteindelijk gebruiken? Of zien we hier eerder een blinde vlek van de media en het brede publiek, die niet beseffen dat zeldzame bijwerkingen niet altijd hapklaar naar voren komen in de onderzoeksfase? En dan zijn er nog de farmaceutische
bedrijven, die om de haverklap worden beticht van tunnelvisie. De amerikanen zoeken nu manieren om de radiologen te helpen, zodat bronchusbeesten zich niet meer aan hun oog onttrekken. Ik kan alleen maar hopen dat de rest van de wereld op zoek gaat, en blijft, naar zijn eigen gorilla’s.

Partners Medicines